جمعه چهارم خرداد 1386
واجب الحج-افراشته
کنم اقرار تی ورجا جانعلی
به خدا و به رسول و به ولی
دارم اقرار که از دزد و وزیر
آخرالامر ، شیدی هاگیله جیر
من اگر سستمه در خمس و زکات
عوضش فرزمه در صوم و صلات
یخ و یخبندان ، سرما و ایاز
نوکودم ترک وضو ترک نماز
با وجودیکه نارم خط و سواد
خب دهم توفیر ث با سین و صاد
تا هسا حبه ای از مال صغیر
من نخوردم نامو اصلا مرا گیر
دوزدیه ره نوشومه دیواره سر
ها ترازو ها دوکان می سنگر
صله ارحام خویشاوند گدا
نوکودم چون بسپردم بخدا
که خداوند رحیم و رحمان
هر که دندان بدا نان هم خایه دان
هر کسی روزی خو قبله خوره
ایتا لاته ایتا میلیان دواره
چون می دیل صافه می ایمان محکم
فضل حق شامل حاله کم کم
نظر لطف ها یکسال و دو سال
پورا بو چاله چوخول مالامال
دس بزم خاکه بوبوسته الماس
روز بروز جور بوشو نرخ اجناس
خدا اقبال بده مشتی جانعلی
بعد از آن مال بده مشتی جانعلی
زن ببردم دو واره خانه بیهم
چن جریب آباد و ویرانه بیهم
کاشکی سی سال هتو جنگ ببوبی
به هاترتیب و به ها رنگ ببوبی
الغرض از تو چی پنهان سه سره
واجب الحجم و می وزنه پره
یاد کعبه دکفم لولا بمه
هتو شیدا بمه شنگولا بمه
ان اونا حاجی گه من غش کونمه
حاج آقا لاجی گه من غش کونمه
آبله ،تذکره و ضد تیفوس
همه چی حاضره ،دینار ،اتوبوس
داشته دارائی ترا اسپرمه
ای لحظه کرا تی دعایه برمه
خایمه مکه بشم جانعلی جان
جان تو جان می خانه می دوکان
بسلامت روی و باز آئی
مثل اردک روی و غاز آئی
صوب ایذه زوتر آیی تی کاره سر
بعد ظهران نوخوسی جانه پسر
من که نیسام می عوض بزن اذان
می مانستن تی نمازه زود بخوان
خیکانا بپا شبان موش نزنه
بج کیسانه سولاخا نوکونه
تی چومانه واکون او دیوار کنار
سه تا مولائی نه شیش تا نام ندار
اشانه خب خوبکانه اورشینی
ایتا جوب و ایتا اشکور دوکونی
مشتره گی آقا اجان بیمیره
مولائی مولائی طارمسره
خایمه مکه بشم جانعلی جان
جان تو جان می خانه می دوکان
به سلامت روی و باز آئی
مثل اردک روی و غاز آیی
واکونی دوکانه بسم الله بگو
نیشینی پیشیخان ، بسم الله بگو
تا خدا بده دکانه برکت
دورا به از امه دسگاه نکبت
دوتا خیک روغنه پس پیرار ساله
کفته اوگوشه بوبوسته نوخاله
ای روزا مجال کونی آبا کونی
ایتا بار سیب زمینی دوکونی
مشتری ره خوری قسم آیه
روغن خالص کرمانشایه
خایمه مکه بشم جانعلی جان
جان تو جان می خانه می دوکان
ننشین پشت ترازو بی وضو
خیر برکت شه از می ترازو
جانه شاگرد تی حواسا جماکون
دوتا سنگه ای منی نه او درون
ایتا سنگ یکمن و یازده درمه
اویتا سنگ یکمن ده درم کمه
جنس هینی دوکانه ره آیتا اوسان
مشتره چیک چی فادی اویتا اوسان
نکنی سهو و خطا ترا بخدا
نکنی حاجی بعد از اینه تو گدا
خایمه مکه بشم جانعلی جان
جان تو جان می خانه می دوکان
تی دیما ماشین بزن تغ دنگان
تی دسا حنا بنه دوعا بخوان
ایتا خم پور داریمی اروا دوشاب
هرچی بفروختی دوکون هونقذر آب
موش اگر دمرده دوشابه میان
یواشه موشه دوما بیگیر فیشان
حاجی خانه رودباری دوشاب خوره
پول اگر ناره نسیه ببره
فروشی تون دا تون دوشاب زره
بعد از اون کر زنی تی دست و پره
جانه زای نجست و پاکه بشناس
تا هسا پاکه می دوکان و اساس
پولانه بانگ فاندن سوا بنه
فادن اعیانانه قرض الحسنه
مبادا مردمه تنزیل فاگیری
اگر تنزیل فاگیری لال بیمیری
پوله تنزیل چه مانه آتشه بور
وای از تنگی و تاریکی گور
من ایتا را دانمه راسته رایه
نه تنزیل گیفتنیه نه گونایه
چل تومن پوله وایتا حب نبات
شصت تومن صلح کنی با صلوات
به سلامت روی و بازآئی
مثل اردک روی و غاز آئی
خرجی ره هر شب آیه می پیله زن
تی دهن زبان دره تشر بزن
کوجی تا بی ولد و اولاده
خدا یه خوش آیه بیشتر فاده
پیله خانه کوجی خانه دو تا زن
از دویست تا نیبه بیشتر جمعا
حاجی نصرت که گیلانشایه خوره
خوشکه نانه آب زنه نیشینه خوره
او یارو لشت نشای پاکار
پیچا چشما دبده سفره کنار
هتو پن غاز یکشیه وا او چینید
رعیته خونابه شیشه دوکونید
انتخاباته گبه، دیم بالا دیم
اوشانی خون به اوشانه سرودیم
فاندری مرغ وکیل، ایشپته کا
وای به احوال خروس و خوتکا
الغرض لاتمه قارون نیمه
صاحب میلیون و بیلیون نیمه
وا قناعت بوکونید یاد بیگیرید
چی خبر ایسه، می کوفتا بوخورید
اما او کُورّکی هیجده ساله
پِر و مار ناره، یتیمه جغله
اونکه با غمزه و ناز آیه دوکان
کاس چوم،گرنجی مو،سرخه جولان
اونکه خو ناخونا نیشتر بو کوده
اونکه خو ابرویا ایشکر بوکوده
پانهه ، پااوسانه،چه مانه؟تورنگ
کتله کفش دوکونه مال فرنگ
انی دامن کوتابه تا زانو
لوچ نیه،لوچان زنه مه بانو
لوچان و خنده ایجانا عالیه
مرواری قوطی کلید قلقلیه
انی لب، ولش نوخورده،ولشی
انی چشم مژه ،تیج و تمشی
لبه لب خالش،عینا چه مانه
زغالی برفه ره،کوره سوجانه
دیمه دیمه،سالک ماله داره
ما چی پا مته ره،پا چاله داره
برفه تن،جان و بلوری دس و پر
دو تا لیمو جی جی لرزه سینه سر
اونکه هر هفته ای شب جیم زنمه
شم اویا یتیم نوازی کونمه
هفته ای صد تومن او جغله فادن
به حساب خرج خانه جم بزن
تو دانی من حاجی شیخه مریدم
مؤمنم،مقدسم،ریش سفیدم
حاجی شیخ گفتی ای روز منبره سر
ایها الناس امان از محشر
هر که یاری ننماید به یتیم
می فتد کله معلق به جحیم
طلبا للمرضات الایه
که خدا از می نیت آگایه
بار الها به حق پیغمبر
من بیچارا بیامرز و ببر
شاعر رشتیا،افراشته نام
نسیه یکشی فاندن جان کلام
«افراشته»
دوشنبه دهم اردیبهشت 1386
خانه دوست کجاست
ای حیران ز تنهایی " خانه دوست کجاست "
کوچه از حسرت باغی کجاست
گوسفندان به چرا مشغولند به علف زار خیال
راست گفتند بهاران دل پاییز کجاست
من ز سرمستی باغ حیرانی
تو در چرخه بازی کیهانی
راست گفتند بهاران دل پاییز کجاست
باد می وزد از عمق جهان
می رقصند چه زیبا کشتزاران به صبا
کودکی میدود از پس کو
باران میزند در دل او
راست گفتند بهاران دل پاییز کجاست
کوهها جامه سبز بارانی بر تن
می دود کودک از این گندمزار
نوحه درد به جانها کجاست
راست گفتند بهاران دل پاییز کجاست
قاصدک آرد به یک لحظه پیام
کودک حادثه دارد فغان
گوش بر تیرگی هر کوچه
چشم در کاسه خون بی احساس
می رود کاکل گل در رویا
باز این ابر خبر از بارانها
سینه از هم همه باد پر است
گوش از خش خش انی ها
رقص هر جاده از پس کوه
می زند نم نم باران در کوه
شادمان زخرامال خروس
کوکب دشت به سر منزل کوه
راست گفتند بهاران دل پاییز کجاست
نامه ای داد به خورشید جوانی جاهل
گفت " خانه دوست کجاست"
آشنایی انجا بود
گفت برو پشت به کوه
نزدیک گل فصلی لحظه تلاقی زمین با خورشید
رقص بهار جان رها
خانه دوست همانجاست همان
۱۲/۵/۸۱ مهدی
پنجشنبه سی ام فروردین 1386
تجمع غير سياسي در مقابل سازمان ميراث فرهنگي
چهارشنبه بیست و نهم فروردین 1386
درباره افراشته

محمد علی راد بازقلعه ای(افراشته) فرزند حاج شیخ جواد مجتهد بازقلعه ای به سال 1287 خورشیدی در روستای بازقلعه رشت به دنیا آمد.او از پیشگامان شعر گیلکی و از نامداران شعر ساده و روان فارسی و از بزرگان طنز اجتماعی به شمار می آید.جوانی با ذوق و با احساس که سری پر شور و دلی آکنده از محبت و عواطف بشر دوستی داشت. شاعری انقلابی ،آزادیخواه و پاکباز که تمام دوران زندگیش را در راه دفاع از حقوق طبقات زحمتکش به کار می برد و از مظالم استعمارگران خارجی و استثمار کارفرمایان از کارگران و مالکین از زارعین داد سخن می داد.
اکثر اشعار افراشته با نام راد بازقلعه ای ،ضمیمه روزنامه های آن روزگار رشت،با تیراژ دست کم سه هزار نسخه انتشار داده شده است.این رقم تیراژ در آن زمان در مقایسه با روزگار ما که کتاب در سطح کشور با تیراژ دو سه هزار جلد چاپ می شود نشان دهنده اقبال مردم گیلان از شعرهای دلنشین و دل انگیز اوست.
دیوان اشعاری از وی به چاپ نرسیده است زیرا رژیم سیاه دیکتاتوری به شاعران انقلابی اجازه نشر آثارشان را نمی داد.روزنامه ای داشت به نام "چلنگر" مشحون از گفتارهای سیاسی و اجتماعی منظوم و منثور و فلکلورهای اقوام مختلف کشور و حاوی مقالات و انتقادات تند از اوضاع اجتماعی و اقتصادی که چون ملایم طبع گردانندگان مملکت نبود غالبا دچار توقیف می شد ولی با تشریک مساعی هم مسلکانش که امتیازاتشان را در اختیارش می گذاشتند به نشر افکارش ادامه می داد و در بیدار کردن توده های دهقان و کارگر از پا نمی نشست و بهمین دلیل در میان طبقات مزبور از محبوبیت خاصی برخوردار بود بطوریکه در یکی از ادوار تقنینیه ،تلاش فراوانی بکار رفت تا او را بنمایندگی مجلی شورای ملی بر گزینند ولی توفیق نیافتند زیرا شرایط روز برای انتخاب او و امثالش مساعد نبود.
افراشته بعد از کودتای 1332 شمسی مورد تعقیب رژیم دیکتاتوری واقع شد و ناچار از ترک وطن گردید.در سفر اجباریش به کشور اتحاد جماهیر شوروی و انصراف از اقامت طولانی در مسکو رهسپار بالکان گردید و در کشور بلغارستان به سال 1339 در گذشت و در شهر صوفیه به خاک سپرده شد.
آرم روزنامه چلنگر و روزنامه دیگری که به جایش انتشار می یافتند و اکنون بر روی سنگ قبرش نقش بسته این بود.
بشکنی ای قلم،ای دست اگر پیچی از خدمت محرومان سر
روحش شاد
«برگرفته از کتاب گزیده ادبیات گیلکی به گردآوری مرحوم ابراهیم فخرائی » ناشر کتابفروشی طاعتی رشت- خرداد 1358

چهارشنبه بیست و دوم فروردین 1386
سخنی نیست-شاملو
چه بگویم؟ سخنی نیست.
می وزد از سرِِِِ امید ،نسیمی؛
لیک تا زمزمه ئی ساز کند
در همه خلوت صحرا
به رهش
نارونی نیست.
چه بگویم؟سخنی نیست.
پشت درهای فروبسته
شب از دشنه و دشمن پر
به کج اندیشی
خاموش
نشسته ست.
بام ها
زیر فشار شب
کج،
کوچه
از آمد و رفت شب بد چشم سمج
خسته ست.
چه بگویم؟ سخنی نیست.
در همه خلوت این شهر، آوا
جز زموشی که دراند کفنی
نیست.
وندر این ظلمت جا
جز سیا نوحه شو مرده زنی
نیست.
ور نسیمی جنبد
به رهش
نجوا را
نارونی نیست.
چه بگویم؟
سخنی نیست...
«شاملو»
یکشنبه نوزدهم فروردین 1386
این ادا اطوارهای تازه را
تازگی شاعر شدستی نم نمک
چیزکی می سازی اما کم نمک
از تو بعد از بیست سال آزگار
بیش از اینها داشتیمان انتظار
کارخانه چی از اشعارت ملول
تاجر از این بمب پر دارت ملول
در تمام کارخانه کارگر
خستگی را می کند با شعرت در
بدتر از سیل ملخ؛ اشعار تو
هست عزرائیل ما؛ گفتار تو
تخم غوغای غریبی کاشتی
جای یک سانت آشتی نگذاشتی
می روم پیش وزیر داخله
می نمایم سخت از دستت گله
می فرستد گوشه زندان ترا
می کند تبعید آبادان ترا
ایکه غزلقورت بادت حنجره
ای الهی پرت شی از پنجره
بی سرو بی پا کجا، اعیان کجا؟
برزگر لختی کجا و خان کجا؟
کارگر از بی غذائی مرد؟ مرد
برزگر از بی دوائی مرد؟ مرد
بانک ملی برده سر بر کهکشان
سنگر ماهاست، نه زحمتکشان
کم اگر هستیم اما محکمیم
دزد اگر هستیم اما با همیم
حیف، آنجوری که بایستی نشد
حضرت "سرحقله" هو شد خود بخود
«افراشته»
چهارشنبه پانزدهم فروردین 1386
از قفس
در مرز نگاه من
از هر سو
دیوارها
بلند،
دیوارها
چون نومیدی
بلندند.
آیا درون هر دیوار
سعادتی هست
و سعادتمندی
و حسادتی؟
که چشم اندازها
از این گونه
مشبکند،
و دیوارها و نگاه
در دور دست های نومیدی
دیدار می کنند،
و آسمان
زندانی است
از بلور؟
«شاملو»
جمعه دهم فروردین 1386
سرور ِ سبز ِ جشن ِ سیزده بَد َر، شاداب تر باد!
عشق بادا! هر سرای، هر انجمن، در هر مقر
ای رفیقان! در دیار ِ یار، کنید سیزده بَد َر
یادی از غربت نشینان را، در آن دشت و دمن آرید نظر
سبز بادا! سیزده ِ سبز ِ سرور
در گل و باغ و چمن، ایام را قدری مرور
ای دلا! ای جان ِ ما! ای روز ِ سبز! باغ ِ جوان
حسرت ِ دیدار را بر ما گشا! خاک ِ وطن را پر غرور
ادامه مطلب
سه شنبه هفتم فروردین 1386
وقت شراب
خندید به من مستی تو
گفتم آری اما نه از روی تو
گفت دانم مرا می خواهی
گفتم نه لیوانی می خواهم
گفت از بهر شراب ترا چه حاصل
گفتم هیچ اما راستی را در شرابم دیدم و دغل بازی در سجاده
گفت برای چه لاف می زنی
گفتم مستم بدنبال دلیلی مباش
گفت این رسم خدایی نیست
گفتم شاید اما رسم دل همین است
گفت دیوانگی به چند خریدی
گفتم به عمرم
گفت عاشقی و رسم عاشقان اینست
گفتم سرخی شرابم عشق من است
گفت دلت به واق واق سگی خوش است
گفتم خوش به آن صدا که هیچ زخم نمی زند
گفت رسم این بود می و دلبر کنار هم
گفتم خوشیم به می وسگ کنار هم
گفت این حال به چند میفروشی
گفتم عمری ست خلایق بدنبال من
گفت شکر حق کن برای حال
گفتم شکر ساقی بس است به وقت حال
گفت مهدی کم بزن لاف در این وقت تنگ
گفتم خوشم به حال مستی و راستی حرف حق
